Đột quỵ ở bệnh nhân tiểu đường là biến chứng nguy hiểm có thể đe dọa trực tiếp đến tính mạng và để lại nhiều di chứng nặng nề. Người mắc tiểu đường thường có nguy cơ đột quỵ cao hơn do tình trạng đường huyết tăng kéo dài gây tổn thương mạch máu và thúc đẩy hình thành huyết khối. Việc nhận biết sớm dấu hiệu, nguyên nhân cũng như cách phòng ngừa đột quỵ ở bệnh nhân tiểu đường đóng vai trò rất quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Đột quỵ ở bệnh nhân tiểu đường
Vì sao người bệnh tiểu đường có nguy cơ đột quỵ cao hơn?
Nguy cơ đột quỵ ở người mắc tiểu đường thường cao hơn nhiều so với người bình thường bởi bệnh tiểu đường có thể gây ảnh hưởng đến hệ thống mạch máu ở nhiều cơ quan khác nhau, đặc biệt là mạch máu não. Lượng đường trong máu tăng cao kéo dài sẽ thúc đẩy quá trình tích tụ chất béo trong lòng động mạch, từ đó hình thành các mảng xơ vữa và làm tăng nguy cơ xuất hiện cục máu đông gây tắc nghẽn mạch máu. Điều này làm cản trở quá trình lưu thông máu lên não và làm gia tăng khả năng xảy ra đột quỵ. Ngoài ra, những bệnh nhân đột quỵ nhưng không kiểm soát tốt đường huyết thường có nguy cơ tử vong cao hơn hoặc để lại biến chứng nghiêm trọng hơn sau đột quỵ.
Không chỉ vậy, người bị tiểu đường còn dễ mắc kèm các bệnh lý như tăng huyết áp hoặc rối loạn mỡ máu (cholesterol cao). Việc đồng thời xuất hiện nhiều bệnh lý nền này sẽ làm tăng đáng kể nguy cơ mắc các bệnh tim mạch cũng như đột quỵ.
Dự phòng đột quỵ ở người bệnh tiểu đường
Đột quỵ ở người mắc tiểu đường hoàn toàn có thể phòng ngừa nhằm giảm thiểu tối đa nguy cơ xảy ra bằng cách thay đổi lối sống và theo dõi các chỉ số sức khỏe thường xuyên.
Thay đổi lối sống với những biện pháp dưới đây:
- Ưu tiên sử dụng các thực phẩm chứa tinh bột hấp thu chậm như ngũ cốc nguyên cám nhằm hỗ trợ kiểm soát đường huyết ổn định hơn;
- Tăng cường bổ sung thực phẩm giàu chất xơ để hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả;
- Hạn chế tối đa đồ ăn chế biến sẵn, thực phẩm chiên rán nhiều dầu mỡ và đồ ăn nhanh vì chúng chứa nhiều chất béo bão hòa làm tăng nguy cơ rối loạn mỡ máu. Thay vào đó, nên lựa chọn các nguồn chất béo tốt cho cơ thể từ cá béo (cá hồi, cá thu, cá ngừ), dầu thực vật (dầu oliu, dầu hạt cải) cùng các loại hạt dinh dưỡng;
- Kết hợp tập luyện thể dục với cường độ phù hợp để duy trì cân nặng ở mức hợp lý.
Ngoài việc kiểm tra đường huyết định kỳ theo hướng dẫn của bác sĩ, người bệnh tiểu đường cũng cần chú ý kiểm soát cholesterol và huyết áp trong ngưỡng an toàn.
Trong trường hợp phải sử dụng thuốc điều trị, bệnh nhân cần tuân thủ đúng liều lượng và hướng dẫn dùng thuốc từ bác sĩ. Đối với người mắc tiểu đường kèm tăng huyết áp hoặc rối loạn mỡ máu phải sử dụng phối hợp nhiều loại thuốc, cần đặc biệt cẩn trọng để dùng thuốc đúng cách và hạn chế tối đa các tác dụng phụ không mong muốn.
Đồng thời, nên hạn chế các thói quen gây hại cho sức khỏe như hút thuốc lá hoặc sử dụng nhiều rượu bia.
Dự phòng đột quỵ ở người bệnh tiểu đường
Đột quỵ là gì?
Trước khi tìm hiểu về tình trạng đột quỵ ở người bệnh tiểu đường, hãy cùng điểm qua một số thông tin cơ bản liên quan đến bệnh đột quỵ.
Não bộ là cơ quan cần được cung cấp oxy và dưỡng chất liên tục để duy trì hoạt động của cơ thể. Vì vậy, chỉ cần quá trình lưu thông máu lên não bị gián đoạn trong thời gian ngắn cũng có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng. Đột quỵ, còn được gọi là tai biến mạch máu não, là tình trạng lưu lượng máu đến não bị ngưng trệ đột ngột. Đây là một bệnh lý mạch máu não cực kỳ nguy hiểm và cần được cấp cứu khẩn cấp trong thời gian sớm nhất nhằm tăng cơ hội sống sót và hạn chế các di chứng nặng nề cho người bệnh.
Đột quỵ được chia thành 2 dạng chính gồm đột quỵ thiếu máu cục bộ và đột quỵ xuất huyết.
- Đột quỵ thiếu máu cục bộ: Đây là dạng đột quỵ phổ biến nhất, chiếm khoảng 80% tổng số ca bệnh. Tình trạng này xảy ra khi mạch máu não bị tắc nghẽn do cục máu đông hoặc các mảng xơ vữa.
- Đột quỵ xuất huyết: Loại đột quỵ này xảy ra khi mạch máu trong não bị vỡ khiến máu tràn vào mô não và gây tổn thương nghiêm trọng đến các tế bào não.
Đột quỵ là gì?
Ảnh hưởng của bệnh tiểu đường đối với sức khỏe
Bệnh tiểu đường đang ngày càng phổ biến và trở thành vấn đề đáng lo ngại trên toàn cầu. Theo dự đoán, số người mắc bệnh có thể tăng lên khoảng 439 triệu người vào năm 2030. Nếu mức đường huyết không được kiểm soát tốt trong thời gian dài, bệnh tiểu đường có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm như bệnh võng mạc, tổn thương thận, bệnh tim mạch và các bệnh lý liên quan đến hệ mạch máu.
Theo số liệu thống kê tại Hoa Kỳ, tiểu đường là nguyên nhân gây tử vong đứng hàng thứ bảy và có đến 65% trường hợp tử vong liên quan đến bệnh tim mạch, đột quỵ hoặc kết hợp cả hai tình trạng này.
Tiểu đường có thể gây tổn thương và làm rối loạn chức năng của lớp nội mạc mạch máu. Khi đó, các phân tử chất béo – vốn thường tăng cao ở người bệnh tiểu đường – sẽ dễ tích tụ tại thành mạch, hình thành các mảng xơ vữa và gây hẹp lòng mạch. Không chỉ vậy, lớp nội mạc bị tổn thương còn làm tăng hiện tượng co mạch và thúc đẩy quá trình kết tập tiểu cầu, từ đó hình thành huyết khối gây tắc nghẽn mạch máu. Hậu quả là người bệnh có nguy cơ gặp phải các cơn đau cấp tính như đau thắt ngực, nhồi máu cơ tim hoặc nhồi máu não.
Ở bệnh nhân tiểu đường, tình trạng đường huyết tăng cao kéo dài còn có thể khiến các tổn thương hoặc nhiễm trùng trở nên nghiêm trọng hơn, thậm chí dẫn đến viêm tắc động mạch chi hoặc hoại tử chi.
Những yếu tố nguy cơ khác gây đột quỵ là gì?
Ngoài bệnh tiểu đường, nguy cơ bị đột quỵ còn có thể tăng lên do nhiều yếu tố khác như:
- Tăng huyết áp;
- Rung nhĩ (AF);
- Cholesterol trong máu cao;
- Rối loạn đông máu;
- Bệnh động mạch ngoại biên (PAD);
- Hẹp động mạch cảnh;
- Bệnh mạch vành, bệnh van tim hoặc dị tật tim bẩm sinh;
- Có tiền sử cơn thiếu máu não thoáng qua (TIA);
- Thừa cân béo phì;
- Hội chứng ngưng thở khi ngủ.
Ngoài ra, nguy cơ đột quỵ cũng tăng dần theo độ tuổi. Tuổi càng cao thì khả năng xảy ra đột quỵ càng lớn, đặc biệt sau tuổi 55, nguy cơ mắc bệnh có thể tăng gấp đôi sau mỗi 10 năm.
Những yếu tố nguy cơ khác gây đột quỵ là gì?
Câu hỏi thường gặp
Người bệnh tiểu đường có nguy cơ đột quỵ cao hơn không?
Có. Người mắc tiểu đường có nguy cơ bị đột quỵ cao hơn do lượng đường huyết tăng cao kéo dài có thể gây tổn thương mạch máu, hình thành mảng xơ vữa và cục máu đông gây tắc nghẽn mạch máu não.
Làm thế nào để phòng ngừa đột quỵ ở bệnh nhân tiểu đường?
Để giảm nguy cơ đột quỵ, người bệnh tiểu đường cần kiểm soát tốt đường huyết, huyết áp và mỡ máu. Đồng thời nên duy trì chế độ ăn lành mạnh, tập luyện thường xuyên, hạn chế rượu bia và không hút thuốc lá.
Dấu hiệu đột quỵ ở người tiểu đường là gì?
Một số dấu hiệu cảnh báo đột quỵ thường gặp gồm méo miệng, yếu liệt tay chân một bên, nói khó, chóng mặt, đau đầu dữ dội hoặc mất thăng bằng đột ngột. Khi xuất hiện các triệu chứng này cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt.
Có thể thấy, đột quỵ ở bệnh nhân tiểu đường là tình trạng đặc biệt nguy hiểm nhưng hoàn toàn có thể giảm thiểu nguy cơ nếu kiểm soát tốt đường huyết và duy trì lối sống lành mạnh. Chủ động theo dõi sức khỏe định kỳ, tuân thủ điều trị và xây dựng chế độ ăn uống khoa học sẽ giúp phòng ngừa hiệu quả các biến chứng tim mạch và đột quỵ. Hy vọng những thông tin mà Noguchi Việt Nam chia sẻ trên sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về đột quỵ ở bệnh nhân tiểu đường để có biện pháp chăm sóc sức khỏe phù hợp.
Sản phẩm bạn có thể quan tâm:
Lưu ý: Các thông tin và sản phẩm được đề cập trong bài viết chỉ nhằm mục đích tham khảo. Để đảm bảo an toàn khi sử dụng, bạn nên hỏi ý kiến Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên gia y tế trước khi áp dụng.